Leeftijdsladder

In het Kinderrechtenverdrag is vastgelegd waar kinderen recht op hebben. Alles wat in dit verdrag staat, geldt voor alle kinderen van alle leeftijden, dus van 0-18 jaar. 

Naast deze rechten is in de wet vastgelegd  wat kinderen en jongeren mogen of moeten op een bepaalde leeftijd. Deze leeftijdsladder geeft een mooi overzicht hiervan: 

18 jaar en ouder

  • Je bent meerderjarig en volwassen voor de wet.
  • Je mag stemmen bij de verkiezingen.
  • Je kunt gekozen worden in gemeenteraad, Provinciale Staten, Tweede en Eerste Kamer.
  • Je kunt zelf een proces aanspannen.
  • Iemand anders kan een proces tegen jou aanspannen.
  • Je mag 's nachts werken.
  • Je kunt trouwen zonder toestemming van je ouders.
  • Je kunt zelf een uitkering aanvragen.
  • Je kunt een bankrekening openen zonder toestemming van je ouders.

17 jaar

  • Je kunt je praktijkexamen voor het rijbewijs doen.
  • Je kunt als je geslaagd bent voor je rijbewijs onder  begeleiding de weg op.
  • Je kunt alvast je basisstudiebeurs aanvragen (voor als je 18 jaar wordt en gaat studeren).
  • Je mag vijf dagen per week werken als je niet naar school gaat.

16 jaar

  • Je mag zelf een arbeidsovereenkomst aangaan.
  • Je kunt de rechter vragen je meerderjarig te laten verklaren als je zwanger bent, zodat je voor je eigen kind kunt zorgen en het zelf kunt opvoeden.
  • Je mag trouwen als je zwanger bent en toestemming krijgt van je ouders.
  • Je kunt je zonder toestemming van je ouders als donor opgeven
  • Je kunt een eigen zaak beginnen als je daarvoor toestemming krijgt van de rechter.
  • Je kunt aansprakelijk gesteld worden voor de schade die je veroorzaakt.
  • Je mag zelf beslissen over alle medische behandelingen.
  • Je mag een testament maken.
  • Je mag met 16,5 jaar beginnen met autorijlessen.
  • Je mag met 16 jaar theorie-examen voor rijbewijs B doen.
  • Je mag een tractor besturen, met een tractorcertificaat.
  • Je mag brommer rijden met een brommercertificaat.
  • Je leerplicht voor vijf dagen in de week loopt af als je minstens een havo-, vwo- of mbo2-diploma hebt.

15 jaar

  • Je mag kranten bezorgen, ook een ochtendkrant.
  • Je hebt recht op het minimum jeugdloon als je werkt.
  • Je kunt een visvergunning aanvragen.
  • Je kunt met 15,5 jaar je theorie-examen bromfietsrijbewijs af leggen.

14 jaar

  • Je hebt de plicht om je paspoort of Europese Identiteitskaart altijd bij je te dragen en te laten zien als de politie hiernaar vraagt.
  • Je kunt aansprakelijk gesteld worden voor de schade die je veroorzaakt, je ouders zijn medeaansprakelijk.

13 jaar

  • Je mag betaalde klusjes doen buiten schooltijden en een baantje hebben op zaterdag en in de schoolvakanties.
  • Je kunt lid worden van de medezeggenschapsraad op school.

12 jaar

  • De rechter moet jouw mening meenemen in zijn beslissing.
  • Je kunt voor de rechter komen, als je de wet overtreedt.
  • Je kunt je eigen paspoort aanvragen (als je ouders het goedvinden).
  • Je kunt je als donor registreren (als je ouders het goedvinden).
  • Je kunt, zonder toestemming van je ouders, een identiteitskaart aanvragen.
  • Je hebt het recht om te horen wat er medisch met je aan de hand is.
  • Je hebt het recht om mee te praten over verdere behandeling als je ziek bent.
  • Je mag je mening geven bij adoptie (je mag dus nee zeggen als je niet geadopteerd wilt worden).

5 jaar

  • Je bent leerplichtig en moet naar school.

0-4 jaar

  • Bij je geboorte krijg je een Burgerservicenummer (BSN).
  • Je ouders zijn verplicht om de kosten voor je levensonderhoud en ontwikkeling te betalen.
  • Je mag tot 4 jaar gratis met het openbaar vervoer reizen.
  • Je mag naar de basisschool vanaf je vierde verjaardag.