Sommige kinderen hebben geen fijn thuis. Zij zijn nu extra kwetsbaar. Vergeet ze niet in deze hectische tijden.

- Margrite Kalverboer, de Kinderombudsvrouw.

De kabinetsboodschap ‘let een beetje op elkaar’ is een mooie en belangrijke oproep die de Kinderombudsman van harte ondersteunt. Want deze oproep geldt speciaal voor kinderen die in een moeilijke situatie opgroeien. Voor kwetsbare kinderen is het thuiszitten zonder afleiding een immense opgave en extra risico voor hun veiligheid en ontwikkeling.

Extra spanning hoort er bij

Gedwongen thuiszitten terwijl de gewone afleiding wegvalt zorgt eigenlijk in alle gezinnen voor stress. Ook omdat de meeste ouders naast de gesloten school ook thuis moeten werken. Zij moeten hun aandacht verdelen tussen kinderen en werk, zijn ineens hulpleraar geworden en zitten weken op elkaars lip. Dit voelt niet als een ontspannen vakantie. Deze situatie waarin we ons als samenleving bevinden is nieuw en vraagt veel van iedereen. Daar hoort spanning bij.

Vangnet weg

Extra moeilijk is het voor kinderen die het in hun gewone leven thuis al moeilijk hebben. Denk aan kinderen bij wie thuis sprake is van huiselijk geweld. De kinderen van wie de ouders juist in deze periode een echtscheiding uitvechten. Denk ook aan kinderen waarvan naasten ernstig ziek zijn. Kinderen die opgroeien in een huis met grote geldzorgen.

Voor die kinderen is school een vangnet en een veilige haven: ze leren er niet alleen taal en rekenen, maar vinden er vaak ook de veiligheid of de steun die thuis ontbreekt. School is voor hen de plek waar ze de spanning van thuis even niet voelen. Die plek valt nu weg. En omdat mensen elkaar door het coronavirus ook minder vaak kunnen zien, kunnen deze kinderen ook minder makkelijk terugvallen op degenen bij wie ze gewoonlijk steun zoeken: vrienden, grootouders , of de voetbalcoach zijn ineens ver weg.

Van hun leraren wordt op dit moment al veel gevraagd: ze moeten er voor zorgen dat er thuiswerkpakketten klaar liggen, vangen de kinderen op van onmisbare verpleegkundigen, dokters en agenten en worden bovendien steeds vaker zelf ziek. Soms weten ze welke kinderen het voor de corona-crisis al moeilijk hadden en daar doen ze als het kan extra hun best voor. Maar het is nu moeilijker om na te lopen of deze kinderen veilig zijn en thuis hun draai kunnen vinden. Nog los van de vraag of ze hun huiswerk doen.

Een taak voor ons allemaal

De Kinderombudsman controleert of de overheid en andere organisaties goed met kinderen omgaan. Op ministeries, gemeenten, scholen en zorgorganisaties werken mensen hard om kinderen te ondersteunen. We blijven de komende periode een vinger aan de pols houden en vragen waar nodig aandacht voor kinderen die in de problemen komen.

Maar nu het leven grotendeels tussen de vier muren van het huis plaatsvindt, kunnen problemen sneller over het hoofd worden gezien. Door de Kinderombudsman, maar ook door al die andere organisaties die er voor kinderen zijn. Daarom vragen we buren, vrienden en kennissen die kinderen met een lastige thuissituatie in hun omgeving hebben: let een beetje op ze. Vraag eens hoe het gaat en of je wat voor ze kan betekenen. Een beetje hulp en aandacht doet goed, ook al is dit op afstand. Je steekt kinderen in moeilijke situaties er net als geïsoleerde volwassenen vaak al een hart mee onder de riem.

Ook instanties moeten helpen

Daarnaast hebben wijkteams, scholen, de jeugdzorg en andere hulporganisaties een groot aantal gezinnen op het netvlies waar de spanningen de komende tijd zo hoog kunnen oplopen dat het welzijn van kinderen in het geding is. We moeten serieus overwegen of het klaslokaal ook voor deze groep kan worden opengesteld, zoals dat nu al gebeurt voor de kinderen van mensen die ons land nu met hun belangrijke werk overeind houden. Dordrecht is daar al mee begonnen. Het is in het belang van de kinderen dat andere steden en dorpen volgen. Als die mogelijkheid er niet is, dan zijn er allicht alternatieven denkbaar. Zeker naarmate we langer thuis zitten wordt de situatie in sommige gezinnen explosief. Een uurtje huiswerkbegeleiding buiten de deur kan die spanning al wegnemen.

Maak je je echt zorgen over de veiligheid van een kind?

Bel voor advies met Veilig Thuis op nummer 0800-2000 (gratis) of ga naar de website van Veilig thuis.

Ga naar de pagina 'Ik heb een vraag over corona'